O Domingo Fareleiro: a batalla da fariña que abre o Entroido de Xinzo

O Domingo Fareleiro abre o ciclo tradicional do Entroido de Xinzo con unha batalla de farelo e fariña na Praza Maior; é a xornada pensada sobre todo para as crianzas e tinguen de branco a praza e as rúas veciñas.

Cando: primeiro domingo do ciclo tradicional
Onde: Praza Maior e rúas veciñas
Que se lanza: farelo e fariña
Pensado para: sobre todo as crianzas

O Domingo Fareleiro é a xornada coa que arranca o ciclo tradicional do Entroido de Xinzo de Limia. Segundo o Concello, o ciclo tradicional comeza moito antes dos días grandes cos domingos Fareleiro, Oleiro e Corredoiro e aínda se prolonga co Domingo de Piñata ^[1]. O Fareleiro é o primeiro deles e, nunha vila onde o Entroido dura cinco semanas, serve de pistoletazo de saída para as familias e para as crianzas.

En que consiste

Quilos de farelo e de fariña son «a munición perfecta» dunha batalla incruenta que deixa a Praza Maior, as rúas próximas e a todas as persoas que se atreven a participar tinguidas dunha inconfundible cor branca ^[2]. A web comarcal de 2007 contaba que se chegan a utilizar máis de 2000 quilos de fariña e que as rúas quedan pintadas de branco ^[3]. O Concello presenta o Fareleiro como unha tradición dirixida de modo especial ás cativas e aos cativos, aínda que ao final todo o mundo desfruta da xornada ^[2].

Unha orixe na muiñada

Para atopar os seus antecedentes hai que remontarse décadas atrás, cando as mozas e os mozos xogaban a lanzarse os farelos ao ir facer a muiñada, é dicir, ao levar o gran ao muíño e recoller a fariña ^[2]. A mesma web de 2007 recordaba outra lectura da festa: antigamente era un día moi machista, porque só os homes fuxían das mulleres, e o nome vén da divertida batalla na que se arroxa a fariña uns a outros ^[3]. Esa lectura é a de quen escribía daquela, non unha explicación oficial, e hoxe o Concello subliña o carácter familiar e infantil da xornada ^[2].

Despois da troula

A crónica de 2008 da mesma web recollía o que queda cando remata a festa: as rúas de Xinzo cheas de farelos, as pegadas das crianzas e dos mozos e mozas, e a promesa de volver o ano seguinte para deixar «unha nevada de fariña» máis grande, pero menos fría ca a do inverno ^[4].