Recollemos nun só sitio todas as noticias sobre a comarca da Limia que publican os medios e os concellos. Enlazamos sempre a noticia orixinal.
Ver todas as noticias →
Concello do norte da Limia, entre a chaira e a serra de San Mamede: o gran castro de Bóveda, conxuntos de hórreos, a Festa da Pataca e Rebordechao, onde viviu Manuel Blanco Romasanta.
Vilar de Barrio é un concello do norte da comarca da Limia, na provincia de Ourense, entre a chaira da antiga Lagoa de Antela e a serra de San Mamede, onde nace o río Arnoia. É terra de pataca, que celebra cada outubro cunha festa que xa leva case medio século, e de hórreos, que forman conxuntos en case todas as súas aldeas [5][6][7].
| Dato | Valor | Ano e fonte |
|---|---|---|
| Poboación | 1.178 habitantes | 1/1/2025, INE [1] |
| Superficie | 106,7 km² | Wikidata [2] |
| Densidade | 11,0 hab./km² | cálculo sobre INE 2025 [1][2] |
| Altitude da capital | 660 m | Wikidata [2] |
| Parroquias | 9 | Nomenclátor de Galicia [3] |
| Entidades de poboación | 24 | Nomenclátor de Galicia [3] |
| Xentilicio | barriés, barriesa | Universidade de Vigo [20] |
| Código INE | 32089 | INE [1] |
En 2003 tiña 1.963 habitantes; en 2016, 1.394, e en 2025, 1.178 [4][1].
As aldeas do sur, do suroeste e do oeste son de montaña, nas abas da serra de San Mamede e arredor do nacemento do Arnoia; as do leste están xa na chaira [6]. En Rebordechao as casas cóbrense con lousa, a diferenza do resto do concello [6]. A Pedra Alta de Antela, un menhir de 3,74 metros, marca o límite entre Bóveda, Cortegada (Sarreaus) e A Abeleda (Xunqueira de Ambía) [16]. Polo concello pasa a liña de ferrocarril de Zamora á Coruña, coa estación de Vilar de Barrio, inaugurada o 1 de xullo de 1957 [13].
Hai restos castrexos en Bóveda e en Padreda [4][7]. O castro de Bóveda é un dos maiores da Limia, con máis de dez hectáreas: en 2021 un equipo arqueolóxico fixo seis sondaxes e atopou parte da muralla orixinal, anacos de ánfora romana, indicios de fundición de ferro e bronce e unha conta de pasta vítrea que podería ser púnica [9]. Da época romana quedan lápidas funerarias, a ponte sobre o Arnoia en Arnuíde e restos da vía que ía de Chaves a Verín [7][4].
No Antigo Réxime o territorio estaba moi repartido. Nas Maus, segundo o Catastro de Ensenada (1753), había dous coutos, un dentro do outro: o exterior era de Juan de Puga y Solís, conde de Torre Peneda, e o interior de Juan Suárez Noguerol; Porto e Parada eran do conde de Monterrei [11]. Do século XVIII son as casas grandes do marqués de Bóveda, en Padreda, e dos Gaioso, en Bóveda [7].
En 1821 aparece un concello constitucional de Arnuíde, no partido xudicial de Maceda, que abranguía todas as parroquias do actual municipio. O de Vilar de Barrio creouse en 1836, no partido de Allariz, coas parroquias de Vilar de Barrio, As Maus, Arnuíde, Seiró, Padreda, Bóveda, Prado e Rebordechao [5]. Riobó foi parroquia ata o arranxo de 1893, en que pasou a Prado [5].
Manuel Blanco Romasanta, o home do unto, instalouse en Rebordechao cando fuxiu dunha condena en Ponferrada. Alí comezaron os rumores, e algunhas das súas vítimas morreron na serra de San Mamede: Manuela García Blanco foi asasinada en 1846 entre Rebordechao e Santa Cruz de Prado, e Bieita García Blanco e o seu fillo Francisco, en 1847, no Corgo do Boi [12].
O médico de Vilar de Barrio, Luis Díaz Gallego, de Izquierda Republicana, fuxiu tras o golpe de 1936, foi detido en Tui e acabou exiliado na Arxentina [15]. O 20 de abril de 1948 cinco guerrilleiros presentáronse na casa do alcalde, Tomás Fernández Llamas, e esixíronlle 40.000 pesetas; a súa muller xuntou unhas 32.000 entre os veciños [14].
O catálogo de patrimonio recolle 197 bens no concello [19].
O inventario completo por parroquia, con muíños, fornos, hórreos, fontes e pazos, e as rutas e paseos do concello están en Patrimonio e rutas de Vilar de Barrio.
Máis datas en Festas da Limia mes a mes.
Ver Lendas da Limia.
Un camiño da Vía da Prata cruza o oeste do concello polas parroquias de Vilar de Barrio e Padreda e polas aldeas da Seara e Penouzos, como alternativa da peregrinación a Santiago [21]. Véxase O Camiño de Santiago pola Limia e as parroquias de Vilar de Barrio e Padreda.
O concello ten 9 parroquias [3]:
A Albergaría · Arnuíde · As Maus · Bóveda · Padreda · Prado · Rebordechao · Seiró · Vilar de Barrio
Persoas con ficha nesta web que naceron ou están ligadas a este lugar:
Segundo o Padrón do INE a 1 de xaneiro de 2025, 1.178 habitantes [1].
A primeira fin de semana de outubro, despois da colleita; en 2026 foi do 9 ao 11 de outubro [7][8].
Viviu en Rebordechao despois de fuxir dunha condena en Ponferrada, e varias das súas vítimas morreron na serra de San Mamede [12].
Un castro de máis de dez hectáreas no que en 2021 apareceron muralla, ánforas romanas e restos de fundición de metais [9].
ACTUACIÓN 1 | ORZAMENTO_ 79.860,00 € (IVE incluído) Creación dunha infraestrutura de uso compartido vinculada á comercialización e valorización de produtos agroalimentarios. Preténdese, ao abeiro do presente proxecto, a creación dun equipamento de uso compartido para produtores da industria agroalimentaria co fin de mellorar a …
Rairiz de Veiga, Vilar de Barrio e Porqueira foron galardoados con a Bandera Verde de Galicia na convocatoria de 2026, segundo publicou este mércores no Diario Oficial de Galicia. Este premio recoñece o esforzo dos concellos por protexer a natureza, mellorar o paisaxe e xestionar mellor os residuos. Un total de 39 municipios recibiron o distintivo este ano, seis máis que en 2025. Entre os 11 concellos que o reciben pola primeira vez están: Rairiz de Veiga e Vilar de Barrio Boimorto,…
Xa se coñecen os gañadores do concurso de produtos de tempada. O xurado premiou os exemplares máis pesados tanto en cabazas como en patacas. Gañadores das cabazas: 1º Premio: Lina Dacal 2º Premio: Os netos da Marisa 3º Premio: Antonio Cid (cabaza de 32,5 kg) Gañadores das patacas de maior peso: 1º Premio: David Fernández Corval (1,645 kg) 2º Premio: Mª Ángeles Sorga (1,486 kg) 3º Premio: Josefa Corval (1,476 kg)
Vilar de Barrio pechou este domingo a 47ª edición da Festa da Pataca tras un fin de semana de gran afluencia, no que chegaron a participar preto de 700 persoas na cea popular do sábado. A xornada final estivo marcada por varios actos destacados: Desfile de carros: Baixo o título "O rural e a pataca", os veciños exhibiron os tradicionais carros de madeira, evocando o pasado agrícola da comarca. Pregón emotivo: Anxo Blas, fillo de Claudio Blas (primeiro alcalde da democracia local), foi o…
Vilar de Barrio pechou este domingo a súa 47ª Festa da Pataca, tras tres días de actividades que lograron atraer a un numeroso público grazas ao bo tempo e á ponte festiva. O evento, centrado na posta en valor da pataca da Limia, combinou tradición e modernidade con varios eixos principais: Actos tradicionais: O domingo celebrouse o desfile de carros de vacas e cabalos, ademais dun concurso de cestas de produtos de outono e a exposición de oficios antigos, como a forxa e a cestería.…
O concello de Vilar de Barrio celebrou unha nova edición da Festa da Pataca para homenaxear este produto esencial para a economía de A Limia. A xornada contou con: Desfiles polas rúas. Música e actividades populares. Propostas gastronómicas para promover o traballo do campo.
O tradicional desfile "O rural e a pataca" percorreu esta mañá as rúas da localidade, acompañado por grupos musicais de Galicia e Portugal. A comitiva estivo amenizada pola Banda de Gaitas "A Peniza" e o grupo de bombos "Rufas de Balteiro", chegados dende a localidade lusa de Ribeira da Pena. Tras o remate do desfile, a xornada continuou cos actos principais: O pregón: lectura oficial para dar comezo á festa. O baile: sesión festiva para todos os asistentes.
Vilar de Barrio acolle dende hoxe ata o domingo 11 de outubro a 47ª edición da Festa da Pataca, unha cita que mestura tradición, concertos e degustacións para poñer en valor este produto local. A festa contará coa estrea dun novo espazo municipal onde se servirá polbeiría e tapa de orella durante toda a fin de semana. Programación destacada: Venres: Ás 17:00 comezan os xogos populares. Ás 19:30, humor con Pepo Suevos e Dani Dopazo. Pola noite, concertos gratuítos na Praza do Toural (Tapa…
O naturalista Ezequiel Martínez trae a Vilar de Barrio unha mostra con 28 fotografías de grandes animais da Península Ibérica, como o oso pardo ou a aguia imperial. A exposición instalarase na Sala Polivalente Alcalde Manuel Gómez Portela e poderá visitarse nas seguintes datas: Inauguración: 16 de setembro. Data de peche: 20 de outubro. Horario: de luns a venres, de 08:00 a 20:00 horas (ininterrompidamente). Esta mostra forma parte do programa Corriente cultural, un proxecto de Abanca e…
A feira Alimagro celebrou este 6 de setembro en Xinzo de Limia unha demostración de maquinaria agrícola avanzada para mellorar a eficiencia ante a inminente campaña de recollida de pataca. A xornada, que tivo lugar na leira de ensaio do Inorde, permitiu aos agricultores ver en acción tractores, desbrozadoras e colleitadoras de última xeración. O obxectivo é adaptarse a ciclos de traballo máis curtos debido ao cambio climático, onde a rapidez e a precisión son fundamentais para obter…
O Goberno galego destinará preto de 600.000 euros a 11 proxectos para crear e acondicionar espazos verdes en dez municipios ourensáns, co obxectivo de combater as altas temperaturas e o cambio climático. Estas axudas buscan crear refuxios climáticos —lugares frescos onde protexerse do calor— e mellorar as zonas públicas con varias actuacións: Plantar árbores autóctonas para dar sombra en rúas e prazas. Instalar xardíns verticais e cubertas verdes en edificios públicos. Crear láminas de auga…
© colaboradores de OpenStreetMap
For IOS and IPAD browsers, Install PWA using add to home screen in ios safari browser or add to dock option in macos safari browser
