
A capa de Pantalla de 1955: unha peza datada do Entroido de Xinzo
Unha capa de Pantalla de dúas teas, vermella e verde, con cinco grupos de cintas e dous bordados («CARNAVALES 1955» e «CARNAVALES 1980»), que documenta que en 1955 xa se saía de Pantalla en Xinzo, dezaseis anos despois da guerra.
A capa é a peza do traxe da Pantalla que menos se estuda. Unha capa conservada por unha familia de Xinzo, estudada en marzo de 2024 por Xosé «Pepe» Calleja López e Justo Gude en As tradicións da Limia, ten un valor documental especial: leva cintas bordadas con anos, e o máis antigo é 1955 [1]. O estudo advirte de que é unha xoia e de que non todas as capas da época tiñan a mesma feitura.
Como está feita
A capa é dobre: dúas teas cosidas, a vermella (o anverso, onde van os lazos e as cintas) e unha interior verde. Non sae dun só corte: ten unha costura central que a divide en dúas metades de 86 cm, e mide 172 cm de ancho (178 co floco do perímetro) por 75 cm de alto, máis 4 cm de colo, do que saen dúas fitas de 35 cm para atala ao pescozo. Pesa 450 gramos. Arredor do colo leva tres pequenas costuras de remate a cada lado do cosido central para darlle forma redonda, e o floco azul escuro de 3 cm percorre todo o perímetro menos o colo [1].
Lazos e cintas
No anverso hai cinco grupos de cintas que nacen doutros tantos lazos de 4 × 4 cm arredor do colo. Os dos cantos son dunha gama de verdes; os dous seguintes van do violeta ao rosa claro; o do centro é o máis singular, de azuis. Cada grupo ten cinco cintas de cores variadas (verde, rosa, amarelo, azul, branco, vermello…) de entre 2,3 e 7 cm de ancho e entre 53 e 60 cm de longo, todas de remate dentado [1].
Os bordados
Dúas cintas levan letras brancas bordadas. A do grupo central, de 7 cm de ancho, di «CARNAVALES 1955» e debe de ser a data en que se fixo a capa, porque todos os grupos teñen cinco cintas agás o que leva o segundo bordado: unha sexta cinta engadida despois, azul clara, que di «CARNAVALES 1980», o ano en que, segundo a información da familia, pai e fillo saíron por primeira vez xuntos de Pantalla [1].
Que proba
O estudo subliña que 1955, dezaseis anos despois da Guerra Civil, probaba que saír de Pantalla estaba normalizado en Xinzo. Sábese de xente encarcerada antes por saír a troulear no Entroido (véxase o Entroido de 1943), pero esta capa ponlle unha data segura a unha Pantalla que sae en 1955. A persoa que a fixo non se sabe: quizais unha das costureiras que traballaban daquela en Xinzo [1]. A pantalla da familia tiña un corno de Quique Suárez (Quique de Barcelona) [1], un dos artesáns de artesáns e pantallas históricas.
Ligazóns
- Entroido de Xinzo de Limia
- Anatomía da Pantalla
- Vergallo e cinto de campás
- Historia do Entroido de Xinzo
Fontes
- «A CAPA DE JOSE LUIS CASTRO BECERRA. ANO 1955 – Tradicións da Limia», As tradicións da Limia. https://tradicionsdalimia.es/a-capa-de-jose-luis-castro-becerra-ano-1955/
Tamén che pode interesar
A Asociación Cultural Civitas LimicorumA asociación cultural que desde 2001 organiza a Festa do Esquecemento e as Vestalias en Xinzo de Limia: orixe do nome, actividades,…
Entroido de Xinzo de LimiaA Pantalla entre as máscaras do Entroido de Galicia: peliqueiros, cigarróns, felos e vergalleirosA Pantalla de Xinzo comparte familia coas máscaras ourensás: peliqueiro de Laza, cigarrón de Verín, felo de Maceda e, na propia Limia, o…
Entroido de Xinzo de LimiaA Xuntanza de Entroidos FESMOU de Xinzo: máscaras tradicionais de toda GaliciaA Xuntanza de Entroidos, coñecida como FESMOU, reúne en Xinzo de Limia máis de 30 grupos de entroido tradicional de toda Galicia nunha…
Anatomía da Pantalla: como é e como se axusta a máscara do Entroido de XinzoComo está feita unha Pantalla de Xinzo: perímetro da cara, barba, boca, ollos, o corno e as súas pintas, o sombreiro e o corte tradicional,…
Anécdotas e memoria do Entroido de Xinzo: a cadea de 1943, unha parodia e as fotos de 2002Tres lembranzas do Entroido de Xinzo recollidas por Pepe Calleja: os veciños multados e encadeados en 1943 por celebralo, unha parodia…
Artesáns e pantallas históricas do Entroido de XinzoQuen fixo as Pantallas de Xinzo e como se transmitiu o oficio: Pepucho, José Santiago Taboada, Julio Villarino, Celso Lorenzo, Pucho,…