Segundo o Nomenclátor de Galicia, a parroquia comprende 1 entidade de poboación: Lamas [1].
Patrimonio catalogado
O catálogo de patrimonio cultural do Plan Básico Autonómico da Xunta de Galicia recolle 2 bens nesta parroquia [2]:
- Capela de Santo Cristo (Lamas) — interese arquitectónico
- Igrexa de Lamas (Parroquial de Santa María) (Lamas) — interese arquitectónico
No inventario colaborativo Galicia Nomeada figuran ademais 2 elementos (fontes, cruceiros, muíños…) [3]: Campo do Río, O Cruceiro.
Historia e patrimonio
A primeiros de maio celébrase en Santa María de Lamas a festa da Santa Cruz, na que os mozos bailan a danza procesional de Lamas, unha danza medieval dos «danzantes» que a autoridade eclesiástica prohibiu durante anos e que os veciños recuperaron en 1981. Mestura rito pagán e relixioso e marca o inicio da primavera. Oito mozos, con camisa e polainas brancas, faldrón vermello, calcetíns e zapatos negros e coroa de flores, bailan con paus e castañolas ata a capela, onde fan o trenzado dun pau de cintas. Na procesión hai «ofrecidos» que levan un saio que logo se poxa na porta da capela, e outras ofrendas de laconadas, xamóns ou cachuchas [5].
Outros elementos patrimoniais no mapa
Ademais dos bens do catálogo, o mapa de puntos de interese da Limia (Galicia Nomeada, catálogo do PXOM e OpenStreetMap) sitúa nesta parroquia:
- Outros elementos: Cemiterio de Lamas [6].
Fontes
- Nomenclátor de Galicia – Galicia Nomeada (Xunta de Galicia / RAG) (CC (Xunta de Galicia / RAG))
- Catálogo de patrimonio cultural (Plan Básico Autonómico, Xunta de Galicia) (Xunta de Galicia)
- Galicia Nomeada (inventario de microtoponimia) (CC (Xunta de Galicia / RAG))
- Artigo da Galipedia (CC BY-SA 4.0)
- «A FESTA DA SANTA CRUZ: Parroquia de Santa María de Lamas (XINZO DE LIMIA).». https://historiadexinzo.wordpress.com/2016/05/01/a-festa-da-santa-cruz-parroquia-de-santa-maria-de-lamas-xinzo-de-limia/
- Puntos de interese da Limia (Galicia Nomeada, PXOM, OpenStreetMap) (ODbL, © OpenStreetMap contributors; CC Xunta de Galicia / RAG)