Francisco Seijo, xornalista republicano de Xinzo

Francisco Seijo Iglesias naceu cara a 1875 en Ourense e morreu en Xinzo de Limia o 5 de xaneiro de 1940, aos 65 anos. Reloxeiro de oficio, poeta e xornalista, dirixiu en Xinzo os semanarios El Agrario (1919) e El Látigo (1923) e é lembrado como defensor dos labregos e azoute de caciques ^[1].

Vida

En Ourense coñeceu a súa muller, Rosa Villarino Quintas, aprendiza de sombreireira natural de Ganade. Casaron, mudáronse a Xinzo e tiveron seis fillos. A reloxaría, herdada do oficio do pai, abriuna na praza da vila ^[1]. Home instruído, con facilidade para a escritura, a poesía e as coplas de Entroido e de cencerradas, colaborou, fundou e dirixiu varios xornais, os de máis contido político e ideas republicanas. Era agrarista e opoñíase aos caciques, aos políticos «cuneros» e aos explotadores dos labregos da Limia, o que lle causou moitos problemas e levouno repetidas veces ao cárcere da vila, a el e aos seus compañeiros progresistas ^[1].

Os xornais

En 1919 colaborou en Juventud, onde escribiu as crónicas políticas máis duras contra os caciques locais; despois foi nomeado xerente. Formaba parte do Comité Republicano de Xinzo e da «Sociedad Agraria de Ginzo de Limia» (cita) ^[1].
Ao constituírse a Sociedad Agraria, Juventud pasou a chamarse El Agrario e Seijo foi o novo director. Dese xornal, o máis político e interesante, só se pode estudar un número: ninguén conservou os demais, quizais polo seu contido agrarista e republicano ^[1].
En 1923 fundou El Látigo, do que foi director e, probablemente, propietario; colaboraron case todos os das aventuras anteriores, sobre todo Celso Nieto Oliva, aínda que xa decepcionados e máis moderados. Pechou por problemas económicos ^[1].

Tamén foi auxiliar de secretaría no concello de Xinzo (renunciou pouco antes de saír Juventud) e secretario do concello de Trasmiras. O seu fillo Luís Seijo Villarino colaborou na prensa local ^[1].

Como o viron

Un artigo de maio de 1919 en Juventud, asinado por Zerep, describe Seijo como «dos vellos republicanos de pura cepa», cuxa «vontade férrea» non amornaron as adversidades nin os anos ^[1]. O seu amigo Antonio Nieto Oliva escribiu que tiña «unha mentalidade esperta, espírito rebelde», que foi «un inadaptado que xamais mendigou favores», de pluma «áxil, estilete cortante, mordaz» e gran veta poética ^[1].

A loita contra o caciquismo e a pouca resposta dos eleitores deixárono desencantado; a dedicación ás súas ideas arruinou a súa economía e levouno a descoidar a familia ^[1]. Era home de pouca fe: segundo a neta, cando o cura o visitou ao final para que se puxese a ben con Deus, respondeu: «Con Deus sempre estiven a ben, con quen sempre estiven a mal é con vostedes» ^[1].

O pasodobre da vila

En 1929 escribiu a letra do pasodobre «Ginzo de Limia» (cita), con música do mestre Xosé Pena Fuentes, de Parada de Ribeira, director da banda A Lira de Parada; tocábao e cantábao a Tuna Antelana ^[1]. Comeza: «Ginzo de Limia, hermosa villa / donde el Sol brilla con mucho ardor» (cita) ^[1].