Patrimonio da Limia: torres, conventos, muíños e aldeas etnográficas

Patrimonio e rutas de Porqueira: muíños, fornos, igrexas e pazos

Inventario do patrimonio de Porqueira: 32 elementos do catálogo oficial (igrexas, cruceiros, muíños, fornos, hórreos, fontes, pazos e xacementos) por parroquia, máis rutas e paseos.

O catálogo de patrimonio cultural do Plan Básico Autonómico rexistra 32 elementos en Porqueira, tomados dos catálogos do planeamento municipal (PXOM) ^[1]. Esta páxina reúne os de interese popular, relixioso, arqueolóxico e civil, ordenados por parroquia, e engade os puntos que o mapa colaborativo OpenStreetMap sinala en cada parroquia ^[2]. É un inventario: para a historia dos edificios máis importantes, vexa as fichas de patrimonio da Limia e a páxina de Porqueira.

Muíños, fornos, hórreos e outra arquitectura popular

Paradela de Abeleda. Hórreos (dous) na Aldea de Arriba de Lobios; Hórreos (grupo) eira e alprendes na Retorta; Hórreos (grupo) na Aldea de Abaixo de Lobios; Hórreos (grupo) na zona do cruceiro en Paradela (Paradela de Abeleda); Hórreos da zona norte de Paradela (Paradela de Abeleda) ^[1]
Porqueira. Hórreos (grupo) e eira en Forxa; Hórreos (grupo) en Fontemoura ^[1]
Sabucedo. Canastro en Penín Novo ^[1]
San Lourenzo de Abeleda. Hórreos (grupo) en Reboreda; Hórreos (grupo) no contorno da cruz de Reboreda (San Lourenzo); Hórreos de San Lourenzo ^[1]

Igrexas, capelas, cruceiros e petos de ánimas

Paradela de Abeleda. Cruceiro de Paradela (Paradela de Abeleda); Cruz de Lobios; Igrexa de Paradela de Abeleda (Parroquial de San Xoán) ^[1]
Porqueira. Cruz de Forxa; Igrexa de Porqueira en Forxa (Parroquial de Santa María) ^[1]
Sabucedo. Cruceiro do Rial; Igrexa de Sabucedo no Rial (Parroquial de San Salvador) ^[1]
San Lourenzo de Abeleda. Capela en Reboreda; Cruceiro de San Lourenzo; Cruz de Reboreda; Cruz de San Lourenzo; Igrexa de San Lourenzo (Parroquial de San Lourenzo) ^[1]
San Martiño de Porqueira. Igrexa de Porqueira (Parroquial de San Martiño) (Telladas) ^[1]
Sobreganade. Cruceiro da ermida da Virxe de Sobreganade (O Mosteiro); Igrexa de Sobreganade (Parroquial de San Mamede) (San Mamede de Sobreganade) ^[1]

Fontes, lavadoiros e pontes

Porqueira. Ponte Vella de Forza (Forxa) ^[1]

Pazos, casas e edificios de interese

Paradela de Abeleda. O Castelo de Paradela de Aveleda (Golpellás) ^[1]

Castros, mámoas e xacementos arqueolóxicos

Sabucedo. As Mouruás (A Gándara) ^[1]

Outros elementos catalogados

Sabucedo. Soutullo (O Agro) ^[1]
San Lourenzo de Abeleda. O Carrilano (San Lourenzo) ^[1]
San Martiño de Porqueira. O Loural (O Rial) ^[1]

Outros puntos do mapa colaborativo

OpenStreetMap, un mapa elaborado por voluntarios, sinala estes lugares de interese na zona. Os datos poden estar incompletos ou desactualizados, e os puntos sen nome non se listan individualmente ^[2].

Paradela de Abeleda. Xacemento: O Castelo ^[2]
Porqueira. Miradoiro: 7 sen nome; Muíño: 3 sen nome; Torre: Torre da Forxa; Área de lecer: 1 sen nome ^[2]
San Martiño de Porqueira. Miradoiro: 1 sen nome ^[2]
Sobreganade. Xacemento: Mámoas do Viso ^[2]

Rutas e paseos

O Concello de Porqueira deseñou unha ruta de 12 km de dificultade baixa a media (fácil, pero para xente afeita a camiñar) que sae e remata no Concello. Pasa pola igrexa de Santa María de Porqueira, o miradoiro da Fervenza, a Torre da Forxa, a chaira cultivada e o bosque, a Lagoa de Míllaras e o río Lima nas chairas de Ponte Liñares, unha zona da Rede Natura. O punto máis alto está a 764 m, con vistas á chaira da Limia ao norte e ás montañas de Tourém e Pitões das Júnias ^[3].

A fervenza é o elemento máis destacado: chégase a ela polo camiño que pasa pola Torre da Forxa, e desde alí sae tamén unha variante circular de uns 4 km ^[3]. A mellor época é a primavera e o comezo do outono, e a fonte aconsella levar auga, calzado cómodo e prismáticos para observar aves. O Concello (988 466 102) informa da sinalización e do trazado, e hai unha guía en PDF no sitio de Fronteira Esquecida ^[3].

Desde Calvos de Randín, o sendeiro circular das Carballeiras de Castelaus, de preto de 9,3 km, chega a unha pasarela de madeira preto das fervenzas do Fírbeda ^[4].