
Antonio Gelpi Asorey, médico republicano fusilado en 1941
Antonio Gelpi Asorey (Cambados, 1903 – Guadalajara, 1941), de familia radicada en Xinzo de Limia, foi médico e presidente do Colexio de Médicos de Guadalajara durante a guerra; condenado a morte, foi fusilado o 17 de xuño de 1941.
- Nacemento
- Cambados, 22 de marzo de 1903
- Morte
- Guadalajara, 17 de xuño de 1941 (fusilado)
- Profesión
- médico, inspector de sanidade
- Ligazón coa Limia
- familia dos Almacenes Asorey, na Praza Maior de Xinzo
Antonio Gelpi Asorey naceu en Cambados o 22 de marzo de 1903 e foi fusilado no cemiterio de Guadalajara o 17 de xuño de 1941, aos 38 anos. Non naceu na Limia, pero a súa familia —a viúva Blanca Asorey e os seus doce fillos— instalouse en Xinzo de Limia cara aos anos trinta para facerse cargo da casa e o almacén de ultramarinos da Praza Maior, que durante case todo o século XX foron os coñecidos Almacenes Asorey de alimentación e bebidas [1].
Formación e carreira
Licenciouse en Medicina en Santiago de Compostela (título expedido o 1 de xaneiro de 1929). Estudante, militou na Federación de Estudantes Católicos, un compromiso cristián que, segundo Cerredelo, o levou a un alto compromiso social. Foi inspector de sanidade por oposición en 1929, médico forense interino en Guadalajara (novembro de 1936), tenente médico do Corpo de Seguridade (1937), capitán médico do 28 Grupo de Asalto (1938) e presidente do Colexio de Médicos de Guadalajara desde outubro de 1936 ata a súa disolución en febreiro de 1938 [1]. En política, foi presidente do Sindicato Provincial Metalúrxico da UXT en Guadalajara e militante de Esquerda Republicana [1].
Guerra e condena
Un dos seus irmáns combateu no bando republicano e outros dous no bando nacional «por razóns de xeografía», segundo o texto [1]. Foi detido en Madrid o 11 de maio de 1939 e levado á prisión de Santa Engracia, trasladado á prisión central de Guadalajara en febreiro de 1940 e xulgado o 9 de maio de 1940 por un consello de guerra (procedemento sumarísimo n.º 1384-39) que o condenou a morte por adhesión á rebelión. Foi fusilado o 17 de xuño de 1941. Na súa última carta á nai, desde a prisión, escribiu «Soy inocente madre» (cita) [1].
Memoria
A maior parte dos datos oficiais proceden do blog do doutor e historiador David Simón Lorda, citado por Cerredelo [1].
Preguntas frecuentes
Ligazóns
Fontes
- Edelmiro Martínez Cerredelo, «Antonio Gelpi Asorey, médico republicano fusilado polo franquismo en 1940», Historia de Xinzo, 13-07-2022 (cita o blog de David Simón Lorda). https://historiadexinzo.wordpress.com/2022/07/13/antonio-gelpi-asorey-medico-republicano-fusilado-polo-franquismo-en-1940/
Tamén che pode interesar
PersoeiroAiras Vasques, bispo de Lisboa nado en Xinzo de Limia (século XIII)Airas Vasques (Xinzo de Limia, c. 1170 – Lisboa, 1258) foi bispo de Lisboa desde c. 1241, arcediago de Santiago, fundador da colexiata de…
PersoeiroAlfredo Nan de Allariz, poeta e dramaturgo de Xinzo na HabanaAlfredo Fernández, «Nan de Allariz», naceu en Xinzo de Limia (1874 ou 1875) e morreu en Madrid en 1927; poeta, dramaturgo e compositor, foi…
PersoeiroÁlvaro de Oca y Zúñiga, o xurista de Celme que foi virrei de NavarraÁlvaro de Oca y Zúñiga (Celme, Rairiz de Veiga, século XVI – Pamplona, 1638) foi catedrático en Salamanca, oidor, regente do Consello Real…
PersoeiroAna Prieto, farmacéutica e deputada nada en Xinzo de LimiaAna Prieto Nieto (Xinzo de Limia, 1965) é farmacéutica, foi presidenta do Colexio de Farmacéuticos de Lugo (2009-2015), tenenta de…
PersoeiroÁngel Cocho Ferrero, director do Colexio Santa Mariña de XinzoÁngel Cocho Ferrero (A Coruña, 1914) dirixiu desde 1953 o Colexio Santa Mariña de Xinzo, referente educativo entre os anos 50 e 70. En 2013…
PersoeiroAntón Riveiro Coello, escritor de Xinzo de LimiaAntón Riveiro Coello (Xinzo de Limia, 1964) é un dos novelistas galegos máis traducidos: autor de «As rulas de Bakunin», «Laura no…