
Lendas de Vilar de Santos: a Mariquiña, Santa Marta e a cobra de San Xoán
Lendas de Vilar de Santos: a moura Mariquiña do Monte das Cantariñas (Laioso), Santa Marta e a serpe de Castelaos, a aparición de San Xoán, a cobra do caravel, o cabalo das Casas da Veiga, a trabe de ouro de Saa e o Home do Sangue.
Vilar de Santos conserva lendas recollidas sobre todo en Laioso, Castelaos, as Casas da Veiga e Saa. A máis famosa, segundo Adalid, é a da Mariquiña [1].
A lenda da Mariquiña (Monte das Cantariñas, Laioso)
Unha rapaza que levaba o gando ao monte atopou unha moura que tecía nun penedo ou que se peiteaba cun peite de ouro. A moura pediulle que a espiollase (ou peitease) e que lle dese leite. En troco encheulle o pano de moedas de ouro, coa condición de non miralas ata chegar á casa e de non contar nada. Ante a insistencia da nai, a rapaza confesou. Un día xa non volveu do monte e, cando a nai a buscou, oíu: «a Mariquiña por lengoreteira, está na miña barriga con pan e manteiga» [1]. É a mesma estrutura que as mouras antropófagas de Os Blancos e Sandiás, que se len en Mouros e mouras da Limia. Xunto a Saa hai tamén unha «Peneda da Moura» [1].
Santa Marta e a serpe de Castelaos
En Castelaos hai unha capela de Santa Marta. Cóntase que a santa liberou o pobo dunha gran serpe que o aterrorizaba, e por iso o lugar leva o seu nome e unha capela na súa honra [1].
A aparición de San Xoán en Laioso
Na ermida de San Xoán, en Laioso, di a tradición que o santo apareceu enriba dun penedo e por iso se construíu alí a ermida [1].
A cobra do caravel
Da fonte do monte de Laioso sae unha cobra cun caravel ou cascabel. Se alguén é quen de quitarllo antes das doce sen que o morda, a cobra convértese nunha moza. É paralela da cobra da Fonte da Cruz de Cardeita, en Sandiás [1][2].
O cabalo do regato das Casas da Veiga
Uns mozos que volvían de visitar unhas mozas atoparon un cabalo e montaron nel para cruzar un regato. No medio da auga o animal desapareceu e deixounos mollados, igual que o cabalo do demo de Porqueira [1].
A trabe de ouro de Saa
En Saa, hoxe pobo abandonado, tamén se contaba a lenda da trabe de ouro e da trabe de alcatrán [1].
O Home do Sangue e o Coche do Sangue
En Castelaos, os maiores asustaban os nenos co Home do Sangue, que podía levalos. A mesma función cumpría o «Coche do Sangue» cando aínda pasaban poucos vehículos [1].
Ligazóns
Fontes
- Rafael José Adalid Rodríguez, «Contos, lendas e mitos da auga na Limia e pequenas achegas», Revista Galicia Encantada 16 (2020). https://galiciaencantada.com/lenda.asp?cat=11&id=2886
- «A Fonte da Cruz de Cardeita», Xavier Feixoo, Galicia Encantada. https://galiciaencantada.com/lenda.asp?cat=4&id=308
Tamén che pode interesar
LendaA Raíña Loba e o seu castelo nos penedos de Covas (Os Blancos)Nos penedos de Covas, a uns 1.150 metros, houbo un castelo roqueiro onde vivía unha raíña cruel que cobraba un xato, unha ovella e un porco…
LendaMouros e mouras da Limia: tesouros, segredos rotos e encantosAs lendas de mouros e mouras da Limia: as mouras do Treboal, a mina de Covelas, o carro de ouro da Touza, a nena dos mouros, a Casa da…
LendaLendas da Torre do Castro e de SandiásAs lendas da Torre do Castro e de Sandiás: a torre feita polos mouros e o martelo que fixo a Lagoa de Antela, o tesouro do pozo, a traizón…
LendaLendas de Vilar de Barrio: xianas, buratos dos mouros e a Lagoa de AntelaLendas e contos de Vilar de Barrio: as xianas de Arnuíde, os buratos dos mouros de Bóveda cos doce pitos, o Pozo dos Mouros de Rebordechao…
LendaLendas de Xinzo de Limia: o Lethes, Trandeiras, a Torre da Pena e as mouras do ríoLendas de Xinzo de Limia: o río do esquecemento, a Virxe e Xoán Folgoso en Trandeiras, a moura da Peneira e do cribo en Lamas, a moura da…
LendaPenedos, pedras curativas e contos de humor da LimiaO penedo do Arangaño para curar os nenos, as pedras da moura de Nocelo da Pena, as orellas do Monte de Rubiás, os penedos de Meaus e…