
Cruceiros and petos de ánimas of A Limia
Inventory of the 158 calvary crosses, crosses, calvaries and petos de ánimas of A Limia by municipality and parish, according to Galicia Nomeada and the Xunta's heritage catalogue.
The heritage inventories record 158 calvary crosses (cruceiros), crosses and petos de ánimas in 11 municipalities of A Limia. They are markers on roads, churchyards and crossroads that signalled the passage of the dead, protected the paths and served as places of prayer; this page sets out what the inventories give, municipality by municipality and parish by parish, without adding dates or authorship that the sources do not indicate [1][2].
What a cruceiro and a peto are
A cruceiro is a stone cross, usually on a shaft and steps, set in churchyards, on paths or at route junctions. A peto de ánimas is a small niche or open chapel, built against a wall or freestanding, where people prayed for the souls in purgatory. The inventories classify both in the same category («cruceiro-peto») and also record crosses, calvaries and oratories [1][2].
Baltar (25)
The municipality of Baltar has 25 items in the inventories consulted [1][2].
- Abades: Conxunto de edificacións no entorno do cruceiro. Edificio 1; Cruceiro da Quintá; Cruceiro de San Paio; Peto de Ánimas (×2).
- Baltar: cruceiro.
- Garabelos do Bouzo: Cruceiro de Garabelos; Cruceiro en Bouzo; Outeiro da Cruz; Outeiro de Cruz; Peto de ánimas en Garabelos do Bouzo.
- Niñodaguia: Cruceiro de Niñodaguia; Cruceiro do Eiró; Cruz nunha casa; Peto de Ánimas.
- Tixós: Cruceiro de Tixós; Cruceiro no cemiterio de Tixós; Peto de Ánimas de Tixós.
- Tosende: Cruceiro das Maus; Cruceiro de Tosende; Peto de Ánimas (×2).
- Vilamaior da Boullosa: Cruceiro de Vilamaior; Cruz nunha casa; Peto de Ánimas.
Calvos de Randín (31)
The municipality of Calvos de Randín has 31 items in the inventories consulted [1][2].
- Calvos: Cruceiro de Calvos; O Cruceiro; Peto de ánimas de Calvos.
- Castelaus: Cruceiro de Castelaus 1; Cruceiro de Castelaus 3.
- Feás: O Cruceiro; O Peto; Peto de ánimas de Feás.
- Lobás: O Cruceiro.
- Randín: Calvario de Vilariño; Cruceiro da Capela; Cruceiro das Cuartelas; Cruceiro de Paradela; Cruceiro de Randín; Cruceiro do Lombo; Cruz da Capela; Cruz do Chao do Monte; O Cruceiro (×3); O Oratorio; Peto de ánimas de Vilar; Tres cruceiros en Vilariño; cruceiro (×2).
- Rioseco: Cruceiro de Padroso; Cruceiro de Rioseco.
- Santiago de Rubiás: Cruceiro de Rubiás; Peto de ánimas de Rubiás.
- Vila: Cruceiro en Vila; O Cruceiro.
Os Blancos (11)
The municipality of Os Blancos has 11 items in the inventories consulted [1][2].
- Aguís: Cruceiro de Fonte Arcada; Cruceiro de Loureses; Cruceiro do lavadoiro en Loureses; O Cruceiro; Peto de ánimas en Loureses.
- Covas: Peto de ánimas de Covas.
- Covelas: Cruceiro do adro; Cruceiro no camiño vello.
- Os Blancos: Cruceiro dos Blancos; Cruceiro nos Chaos; Peto de ánimas dos Blancos.
Porqueira (9)
The municipality of Porqueira has 9 items in the inventories consulted [1][2].
- Paradela de Abeleda: Cruceiro de Paradela; Cruz de Lobios; Hórreos (grupo) na zona do cruceiro en Paradela.
- Porqueira: Cruz de Forxa.
- Sabucedo: Cruceiro do Rial.
- San Lourenzo de Abeleda: Cruceiro de San Lourenzo; Cruz de Reboreda; Cruz de San Lourenzo; Hórreos (grupo) no contorno da cruz de Reboreda.
Rairiz de Veiga (19)
The municipality of Rairiz de Veiga has 19 items in the inventories consulted [1][2].
- Congostro: Cruceiro de Congostro 1; Cruceiro de Congostro 2; O Cruceiro; Peto de Ánimas de Congostro.
- Guillamil: A Cruz; A Cruz de Pazos; Calvario de Guillamil; Cruceiro da Capela; Cruceiro de Nigueiroá; Peto de Ánimas de Xuxá; Peto de ánimas na Vivenda en Filgueiras.
- Ordes: O Cruceiro.
- Rairiz de Veiga: Cruceiro da Saínza; Cruceiro de Rairiz de Veiga; Peto de Ánimas da Sainza de Abaixo.
- Sabariz: Cruz de Sabariz (×2).
- Zapeaus: Cruceiro de Zapeaus; O Cruceiro.
Sandiás (7)
The municipality of Sandiás has 7 items in the inventories consulted [1][2].
- Couso de Limia: Cruceiro.
- Piñeira de Arcos: Cruceiro (×2); O Cruceiro.
- Sandiás: Cruceiro (×2); Peto de Ánimas.
Sarreaus (6)
The municipality of Sarreaus has 6 items in the inventories consulted [1][2].
- Lodoselo: Cruceiro en Lodoselo.
- Nocelo da Pena: Cruceiro en Nocelo da Pena.
- Paradiña: Cruceiro de Paradiña; O Cruceiro.
- Sarreaus: Cruceiro de Sarreaus; cruceiro.
Trasmiras (19)
The municipality of Trasmiras has 19 items in the inventories consulted [1][2].
- Abavides: Cruceiro; Cruceiro do Calvario (restos); cruceiro.
- Chamosiños: Cruceiro en Chamosiños; Cruz da Cavada da Poula; Cruz do Outeiro.
- Escornabois: Cruceiro en Escornabois; O Cruceiro; Peto de ánimas.
- Trasmiras: Cruceiro de Pinaverde; Cruceiro na rúa do Cruceiro; Cruceiro na rúa do Forno; Cruceiro no camiño vello; Cruceiro no ceminterio.
- Vilaseca: Cruceiro no camiño a Abavides; Cruceiro no camiño a Nocelo.
- Zos: Casa con cruz e patio; Cruceiro en Zos; Cruz sobre portón en Zos.
Vilar de Barrio (3)
The municipality of Vilar de Barrio has 3 items in the inventories consulted [1][2].
- Arnuíde: Cruceiro do Castro.
- Vilar de Barrio: Cruceiro 1; Cruceiro2.
Vilar de Santos (3)
The municipality of Vilar de Santos has 3 items in the inventories consulted [1][2].
- Parada de Outeiro: Cruceiro de Castelaus; Cruceiro de Laioso; cruceiro.
Xinzo de Limia (25)
The municipality of Xinzo de Limia has 25 items in the inventories consulted [1][2].
- A Pena: Peto de Ánimas (×2).
- Boado: O Cruceiro.
- Damil: Cruceiro.
- Faramontaos: Cruceiro.
- Ganade: Cruceiro (×2).
- Guntimil: Cruceiro.
- Lamas: O Cruceiro.
- Laroá: O Cruceiro (×2).
- Moreiras: Cruceiro de Moreiras.
- Morgade: Cruceiro.
- Mosteiro de Ribeira: Cruceiro.
- Novás: Cruceiro; O Cruceiro.
- Parada de Ribeira: Cruceiro.
- Piñeira Seca: Cruceiro.
- San Pedro de Laroá: A Cruz; Cruceiro; O Cruceiro de Abaixo; O Cruceiro de Arriba; Peto de Ánimas.
- Solbeira de Limia: Cruceiro.
- Xinzo de Limia: O Cruceiro.
How to use this inventory
The names are reproduced as they appear in the inventories. When several items share the same generic name (for example «O Cruceiro»), they are shown repeated in brackets. For the cruceiros of greatest interest there are more detailed pages for the parishes of Xinzo de Limia; the cruceiro of the Saínza romería and the Calvario de Guillamil are in Rairiz de Veiga. See also the index of patrimonio da Limia and the Etnografía da Limia.
Frequently asked questions
How many cruceiros and petos are there in A Limia?
The inventories consulted record 158 items among cruceiros, crosses, calvaries and petos de ánimas, spread over eleven municipalities [1][2].
Where are there most?
Calvos de Randín, Baltar and Xinzo de Limia are the municipalities with most records; the count depends on how much each municipality catalogued in its planning document, not on an official cruceiro figure [2].
Sources
- Galicia Nomeada, inventario de microtoponimia (Xunta de Galicia / RAG). https://galicianomeada.xunta.gal/sixtop/visor
- Catálogo de patrimonio cultural (PBA, Xunta de Galicia; PXOM municipais) e © OpenStreetMap contributors. https://ideg.xunta.gal/servizos/rest/services/PBA/Afeccions_PatrimonioCultural/MapServer
You may also like
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesA tour of the historic heritage of the municipality of Xinzo de LimiaA summary of the historic heritage of Xinzo de Limia: the Romanesque old church, the churches of Novás and Morgade, Torre da Pena, the Bon…
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesEthnographic heritage of Rairiz de Veiga: Congostro, mills, ovens and springsThe ethnographic heritage of Rairiz de Veiga: the restored village of Congostro, the San Miguel mills route, 17 mills, 5 communal ovens and…
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesXinzo de Limia in a day: a route through heritage, water and the lagoonA suggested one-day visit to Xinzo de Limia: Museo Galego do Entroido, the church and square of the town, Torre da Pena, the Bon Xesús…
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesChurches and chapels of the parishes of Xinzo de LimiaIndex of the parish churches and chapels recorded in each of the 20 parishes of Xinzo de Limia, with their dedication, according to…
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesMills and ethnographic heritage of Calvos de RandínCalvos de Randín has 18 mills catalogued in Galicia Nomeada, plus the Oratorio, tied to the rivers and streams of the Salas valley and the…
Heritage of A Limia: towers, convents, mills and ethnographic villagesConvento do Bon Xesús da Limia (Trandeiras): the BIC fileThe Convento do Bon Xesús da Limia, in Trandeiras (Xinzo de Limia), was built in the early 16th century; the Xunta has opened the procedure…